Chương trình phát triển tài năng Toán học (VIASM MTDP)

Thời gian: 08:00:01/01/2026 đến 17:00:30/06/2030

Địa điểm: VIASM

CHƯƠNG TRÌNH PHÁT TRIỂN TÀI NĂNG TOÁN HỌC CỦA VIỆN NGHIÊN CỨU CAO CẤP VỀ TOÁN (VIASM MTDP) – TẦM NHÌN MỚI KHỞI ĐỘNG TỪ NĂM 2026

Trải qua hơn 15 năm hình thành và phát triển thông qua các hoạt động của Chương trình trọng điểm quốc gia phát triển Toán học giai đoạn 2010–2020 và 2021–2030 (Chương trình Toán) của Bộ Giáo dục và Đào tạo, với vai trò là đơn vị thường trực triển khai thực hiện, Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán đã xây dựng và hình thành được những nền tảng cơ bản của Hệ sinh thái đào tạo tài năng Toán học Việt Nam từ đó tạo đà cho những bước phát triển tiếp theo. Trên cơ sở đó, năm 2026, VIASM chính thức thiết lập và bắt đầu khởi động Chương trình phát triển tài năng Toán học (VIASM Mathematical Talent Development Program - VIASM MTDP) với tầm nhìn mới, nhằm mục tiêu tiếp tục phát triển, nâng tầm và hoàn thiện Hệ sinh thái đào tạo tài năng Toán học của Viện trong bối cảnh mới.

VIASM MTDP sẽ tiếp tục củng cố, phát huy những thành quả đã đạt được của Chương trình Toán trong 15 năm qua, đồng thời tập trung vào những điểm còn tồn tại để hoàn thiện Hệ sinh thái đào tạo tài năng Toán học từ giáo dục phổ thông cho đến nghiên cứu Toán học đỉnh cao.

Chương trình được triển khai với sự đồng hành, ủng hộ của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước với nguồn kinh phí ngoài ngân sách nhà nước. Trong giai đoạn khởi đầu này, VIASM MTDP sẽ tập trung nguồn lực vào việc tìm kiếm, bồi dưỡng tài năng trong lĩnh vực Các khoa học về Toán (Mathematical Sciences) từ phổ thông cho đến sau đại học và thu hút các nhà khoa học Việt Nam hàng đầu thế giới về nước làm việc.

Với sự chuẩn bị bài bản và tầm nhìn chiến lược, Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán tin tưởng rằng Chương trình phát triển tài năng Toán học (VIASM MTDP) sẽ trở thành bệ phóng vững chắc, tạo nên bước ngoặt đột phá đưa nền Toán học Việt Nam tự tin khẳng định vị thế và vươn tầm trên bản đồ khoa học quốc tế.

A. BẬC PHỔ THÔNG – VIASM SIGMA JUNIOR

1. Dự án Sáng kiến mới cho IMO Việt Nam – Vietnam IMO New Initiative (VIMONI)

VIASM MTDP chú trọng tạo nền tảng vững chắc cho các tài năng trẻ thông qua dự án Sáng kiến mới cho IMO Việt Nam - VIMONI.

VIMONI là viết tắt của Vietnam IMO New Initiative, cụm từ do GS Ngô Bảo Châu đề xuất. Đây là một dự án, vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm, triển khai từ năm 2021 với mục tiêu ban đầu là “nâng cao chất lượng và số lượng học sinh giỏi Toán hướng tới các kỳ thi Toán quốc tế”; mục tiêu dài hạn hơn là tạo nguồn cho các chương trình đào tạo tài năng về Toán và các ngành liên quan ở bậc đại học, hay xa hơn nữa là chuẩn bị nhân lực chất lượng cao cho các nghiên cứu cơ bản về Toán học, về các ngành khoa học liên quan, hay các ngành nghề khác trong tương lai.

Mục tiêu của VIMONI là tìm kiếm, bồi dưỡng và đào tạo được số lượng đông đảo những học sinh có năng khiếu đặc biệt về Toán học ở bậc phổ thông.

VIMONI sẽ triển khai các hoạt động đào tạo và bồi dưỡng học sinh giỏi Toán trên toàn quốc bởi các chuyên gia hàng đầu trong và ngoài nước. Chương trình tham vọng xây dựng được hệ thống học liệu, bài giảng dành riêng cho học sinh giỏi Toán, để học sinh có năng khiếu Toán học ở bất kỳ vùng miền nào của Việt Nam cũng được tạo mọi điều kiện tốt nhất để phát triển.

2. Hỗ trợ cho Đội tuyển IMO Việt Nam

Từ năm 2022, VIASM được Bộ Giáo dục và Đào tạo giao phụ trách công tác huấn luyện đội tuyển IMO (02 tháng) trước Kỳ thi. Chương trình đã có những hoạt động hỗ trợ trực tiếp cho đội tuyển IMO Việt Nam cũng như giảng viên, giáo viên tham gia huấn luyện đội tuyển.

Đội tuyển IMO Việt Nam sẽ được tập trung huấn luyện chuyên môn tại VIASM bởi các chuyên gia trong và ngoài nước để cập nhật theo xu hướng chung của thế giới. Ngoài thời gian học tập, các em được khuyến khích tham gia các hoạt động thể dục, thể thao, giải trí sau các giờ học căng thẳng, được tham gia các hoạt động gắn kết tinh thần đồng đội, với mục tiêu sau hai tháng các em sẽ có được phong độ, tinh thần và sức khoẻ tốt nhất trước kỳ thi.

Từ năm 2021 đến nay các hoạt động đào tạo tài năng Toán học bậc phổ thông, trong đó có VIMONI và Đội tuyển IMO đã nhận được sự tài trợ của các tổ chức cá nhân như: Quỹ Alabaster, Công ty Công ty TNHH Minh Việt Kids, Công ty Cổ phần đầu tư và hỗ trợ khởi nghiệp AIVIET, Công ty TNHH EAERA Việt Nam và một số nhà tài trợ cá nhân khác đến từ các doanh nghiệp trong và ngoài nước. 

B. BẬC ĐẠI HỌC – VIASM SIGMA SENIOR

1. Hỗ trợ triển khai đào tạo sinh viên ngành Toán học và Sư phạm Toán học

Chương trình nhằm hỗ trợ tuyển chọn và đào tạo những sinh viên ngành Toán học và Sư phạm Toán học có năng lực Toán học xuất sắc, tư duy sáng tạo và tiềm năng phát triển trong nghiên cứu và giảng dạy. Chương trình cung cấp nền tảng kiến thức Toán học vững chắc, chuyên sâu, đồng thời chú trọng phát triển năng lực tư duy, giải quyết vấn đề và nghiên cứu khoa học theo định hướng tiệm cận các chuẩn mực quốc tế. Thông qua môi trường học thuật chất lượng cao, sinh viên có cơ hội tiếp cận các hướng nghiên cứu hiện đại, giao lưu với các nhà khoa học và tham gia các hoạt động học thuật trong nước và quốc tế. Chương trình đồng thời xây dựng cơ chế học bổng và sinh hoạt phí cạnh tranh, gắn với năng lực và kết quả học tập, nhằm khuyến khích sinh viên phát huy tối đa tiềm năng, hướng tới đào tạo nguồn nhân lực Toán học chất lượng cao cho nghiên cứu, giáo dục và các lĩnh vực ứng dụng Toán học.

Chương trình tập trung hỗ trợ triển khai Chương trình đào tạo cử nhân tài năng ngành Toán học của Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, cùng sinh viên ngành Toán học và Sư phạm Toán học thuộc các cơ sở giáo dục đại học trên cả nước. VIASM Sigma Senior mang đến nhiều cơ hội học tập, nghiên cứu và phát triển học thuật dành cho sinh viên ngành Toán học và Sư phạm Toán học trên phạm vi cả nước.

1.1. Hỗ trợ sinh viên

Sinh viên Chương trình cử nhân tài năng ngành Toán học thuộc Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, khóa tuyển sinh từ năm 2026 trở đi, sẽ được hỗ trợ:

  1. a) Học bổng Sigma*

–     Sigma Gold: Hỗ trợ 100% học phí theo quy định của Trường và cấp học bổng 15 triệu đồng/tháng ** (mỗi năm cấp 10 tháng trong thời gian đào tạo chuẩn của Chương trình), tối đa 05 sinh viên/khóa/trường. Sinh viên được tuyển chọn thông qua phỏng vấn trực tiếp bởi Giáo sư Ngô Bảo Châu và VIASM sau khi trúng tuyển vào Chương trình;

–     Sigma Silver: Hỗ trợ 100% học phí theo quy định của Trường và cấp học bổng 7,5 triệu đồng/tháng (mỗi năm cấp 10 tháng trong thời gian đào tạo chuẩn của Chương trình), tối đa 05 sinh viên/khóa/trường (trong năm học tiếp theo, căn cứ tình hình thực tế có thể điều chỉnh tối đa 10 sinh viên/khóa). Sinh viên được Trường đánh giá, tuyển chọn sau khi đã trúng tuyển vào Chương trình;

–     Sigma Bronze: Hỗ trợ 100% học phí theo định mức của Trường, tối đa 20 sinh viên/khóa/trường (trong năm học tiếp theo, căn cứ tình hình thực tế có thể điều chỉnh tối đa 30 sinh viên/khóa). Trường hợp sinh viên đã được hỗ trợ học phí từ các nguồn khác, Chương trình sẽ hỗ trợ phần còn lại (nếu có) để tổng mức hỗ trợ không vượt quá 100% học phí và không trùng lặp giữa các nguồn.

(*) Tổng số suất học bổng Sigma (Gold, Silver, Bronze) không vượt quá 20 suất/khóa/trường (trong năm học tiếp theo, căn cứ tình hình thực tế có thể điều chỉnh tối đa 30 suất).

(**) Học bổng, sinh hoạt phí 15.000.000 đồng/tháng sẽ được VIASM xét, cấp cho sinh viên ngành Toán học và Sư phạm Toán học có thành tích đặc biệt xuất sắc thuộc các cơ sở giáo dục đại học trên cả nước.

Xem thông báo xét, cấp học bổng Sigma Gold tại đây

  1. b) Hỗ trợ hoạt động chuyên môn, nghiên cứu khoa học và hoạt động vì cộng đồng

Ngoài hỗ trợ học phí, học bổng và sinh hoạt phí, sinh viên còn được hỗ trợ kinh phí tham gia hội thảo, hội nghị, trường hè và thực tập trong nước, quốc tế; được hướng dẫn nghiên cứu khoa học và nhận các phần thưởng khi có báo cáo khoa học tại các diễn đàn học thuật uy tín. Chương trình cũng khuyến khích và hỗ trợ các hoạt động học thuật vì cộng đồng của sinh viên. Cụ thể:

–  Hỗ trợ kinh phí để sinh viên tham gia hội thảo/hội nghị/trường hè/thực tập trong và ngoài nước;

–  Được tham gia các khóa học ngắn, chuỗi bài giảng nâng cao, chuyên sâu do các chuyên gia, nhà khoa học uy tín trong và ngoài nước của VIASM giảng dạy;

–  Được hướng dẫn nghiên cứu khoa học và được thưởng khi có báo cáo tại các hội nghị, hội thảo trong nước và quốc tế;

–  Hỗ trợ kinh phí khi sinh viên tổ chức, tham gia các hoạt động cộng đồng (câu lạc bộ học thuật, tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp, v.v.).

1.2. Hỗ trợ giảng viên

Giảng viên tham gia giảng dạy cho Chương trình đào tạo cử nhân khoa học tài năng của Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh sẽ được hỗ trợ:

– Chi thù lao đối với giảng viên đề xuất và giảng dạy môn học mới, hoặc thử nghiệm phương pháp mới;

– Chi thưởng cho giảng viên hướng dẫn sinh viên nghiên cứu khoa học;

– Chi thù lao cho người dạy nhằm tăng cường kiểm tra, đánh giá các học phần toán bắt buộc trong khối kiến thức theo nhóm ngành và ngành, ưu tiên các học phần có giờ thực hành hoặc bài tập;

– Tổ chức xét và trao Giải thưởng cho sách, giáo trình, sách chuyên khảo, tham khảo của Chương trình.

1.3. Hỗ trợ cho Ban điều hành Chương trình

Hỗ trợ kinh phí cho các hoạt động của Ban điều hành Chương trình đào tạo cử nhân tài năng ngành Toán học tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, bao gồm:

–  Chi hỗ trợ hoạt động của Ban điều hành Chương trình;

– Chi tổ chức các hoạt động: xét, cấp học bổng cho sinh viên thuộc Chương trình;  Rà soát và cập nhật chương trình đào tạo; Tập huấn nâng cao phương pháp giảng dạy, phương pháp đánh giá; Triển khai các hoạt động quảng bá, tuyển sinh, hướng nghiệp của Chương trình.

Những hỗ trợ nêu trên là các chính sách bổ sung nhằm nâng cao chất lượng chương trình, không làm thay đổi trách nhiệm tổ chức đào tạo của các Trường.

2. Chuỗi Seminar đặc biệt - VIASM Seminar Sigma (VIASM SemSigma)

Giáo sư Ngô Bảo Châu và Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán sẽ chủ trì cùng với các nhà toán học Việt Nam trong và ngoài nước thực hiện chuỗi bài giảng nâng cao và chuyên sâu dành cho sinh viên của Chương trình. Đặc biệt, bắt đầu từ Kỳ thu 2026, Giáo sư Ngô Bảo Châu, cùng Giáo sư Đào Hải Long và Tiến sĩ Nguyễn Đăng Hợp khởi động chuỗi Seminar học thuật đầu tiên VIASM Seminar Sigma (VIASM SemSigma) chủ đề về Hình học đại số dành cho sinh viên lĩnh vực Các khoa học về Toán và một số học sinh phổ thông có năng khiếu đặc biệt xuất sắc. VIASM SemSigma sẽ kéo dài cả năm học 2026-2027.

Hằng năm, các chuyên gia và nhà khoa học của VIASM sẽ thường xuyên tổ chức VIASM SemSigma theo các lĩnh vực chuyên môn khác nhau. Chuỗi SemSigma sẽ được kéo dài trong suốt cả năm học bắt đầu từ học kỳ hè kết hợp giữa trực tiếp và trực tuyến. 

Thông tin về VIASM SemSigma 2026 tại đây

C. BẬC SAU ĐẠI HỌC - VIASM SIGMA GRADUATE

Với mục tiêu đào tạo được đội ngũ tiến sĩ Toán học có trình độ chuyên môn cao, năng lực nghiên cứu độc lập và khả năng hội nhập với cộng đồng khoa học quốc tế, từ năm 2026, Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM) phối hợp với Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội (HUS) triển khai Chương trình đào tạo Tiến sĩ nhóm ngành Toán học (HUS-VIASM). Chương trình hướng tới việc cung cấp cho nghiên cứu sinh môi trường đào tạo và nghiên cứu chuyên sâu, liên ngành và hiện đại, tạo điều kiện tiếp cận các hướng nghiên cứu tiên tiến, phát triển năng lực công bố và hợp tác khoa học quốc tế. Đồng thời, chương trình chú trọng phát hiện, bồi dưỡng và phát triển các tài năng Toán học, hình thành nguồn nhân lực nghiên cứu chất lượng cao, có khả năng đóng góp cho sự phát triển của Toán học Việt Nam, giáo dục đại học và khoa học – công nghệ trong giai đoạn mới.

Chương trình đào tạo tiến sĩ nhóm ngành Toán học hiện hành của Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội bao gồm 6 chương trình đào tạo: Toán giải tích; Phương trình vi phân và tích phân; Đại số và lý thuyết số; Toán ứng dụng; Lý thuyết xác suất và thống kê toán học; Cơ sở toán học cho tin học.

Nghiên cứu sinh tham gia chương trình trong thời gian đào tạo sẽ được hưởng nhiều chính sách hỗ trợ đặc biệt, bao gồm: miễn toàn bộ học phí; được cấp học bổng và sinh hoạt phí lên đến 16,7 triệu đồng/tháng (đối với nghiên cứu sinh đã có bằng thạc sĩ phù hợp); được hỗ trợ kinh phí nghiên cứu, thực hiện luận án, tham dự hội nghị khoa học và trao đổi học thuật ở nước ngoài.

Bên cạnh đó, nghiên cứu sinh sẽ được học tập và nghiên cứu toàn thời gian tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội và VIASM theo kế hoạch đào tạo được phê duyệt; đồng thời được hướng dẫn và đồng hướng dẫn bởi các nhà toán học uy tín trong nước và quốc tế, trong đó có các chuyên gia thuộc Chương trình Học giả Hội tụ của VIASM (VIASM Convergence Fellows Program).

Với môi trường nghiên cứu chuyên nghiệp, mạng lưới hợp tác quốc tế rộng khắp cùng cơ chế hỗ trợ toàn diện về học thuật và tài chính, chương trình đào tạo tiến sĩ HUS–VIASM kỳ vọng trở thành địa chỉ đào tạo tiến sĩ Toán học chất lượng cao, góp phần phát hiện, bồi dưỡng và phát triển các tài năng toán học cho Việt Nam.

Thông tin tuyển sinh Chương trình tiến sĩ HUS–VIASM tại đây

D. CHƯƠNG TRÌNH HỌC GIẢ HỘI TỤ - VIASM CONVERGENCE FELLOWS PROGRAM (VIASM CFP)

VIASM Convergence Fellows Program (VIASM CFP) là chương trình được Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM) triển khai bắt đầu từ năm 2026 trong khuôn khổ Chương trình phát triển tài năng Toán học (VIASM MTDP), nhằm thu hút các nhà toán học và toán học ứng dụng xuất sắc trong nước và người Việt Nam ở nước ngoài về làm việc tại VIASM. Chương trình được xây dựng với tầm nhìn đưa VIASM trở thành một điểm hội tụ của các trí tuệ toán học toàn cầu, nơi các nhà khoa học có thể tập trung nghiên cứu, trao đổi học thuật, hợp tác quốc tế và tham gia đào tạo thế hệ nhà toán học trẻ của Việt Nam.

VIASM CFP đặc biệt hướng tới việc thu hút các nhà toán học Việt Nam đang công tác tại các trường đại học, viện nghiên cứu hàng đầu trên thế giới trở về làm việc tại Việt Nam dưới nhiều hình thức, từ các chuyến thăm học thuật ngắn hạn đến hợp tác dài hạn. Chương trình cũng chào đón các nhà khoa học quốc tế có uy tín đến VIASM để nghiên cứu, giảng dạy, tổ chức hội thảo, hướng dẫn nghiên cứu sinh và tham gia các hoạt động phát triển cộng đồng toán học.

Các học giả tham gia chương trình được tạo điều kiện làm việc với chế độ đãi ngộ và điều kiện nghiên cứu cạnh tranh theo chuẩn quốc tế, bao gồm thù lao, hỗ trợ đi lại, lưu trú và quỹ nghiên cứu để tổ chức các hoạt động học thuật. VIASM đồng thời cung cấp môi trường nghiên cứu cởi mở, kết nối với mạng lưới các nhà khoa học trong nước và quốc tế, tạo điều kiện để các học giả phát triển các hướng nghiên cứu mới, xây dựng các nhóm nghiên cứu hợp tác và triển khai các dự án khoa học có chất lượng cao.

Bên cạnh các hoạt động nghiên cứu, các học giả của VIASM CFP được kỳ vọng đóng vai trò hạt nhân trong việc hình thành và phát triển các nhóm nghiên cứu mạnh, xây dựng mạng lưới hợp tác quốc tế bền vững và hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực toán học (trực tiếp hướng dẫn/đồng hướng dẫn nghiên cứu sinh trong nước). Thông qua sự tương tác giữa các học giả quốc tế và cộng đồng nghiên cứu trong nước, chương trình góp phần thúc đẩy chuyển giao tri thức, lan tỏa các chuẩn mực nghiên cứu tiên tiến và nâng cao năng lực nghiên cứu của các nhà khoa học trẻ, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của toán học Việt Nam trong những thập niên tới.

Trong giai đoạn đầu triển khai, mỗi năm VIASM CFP dự kiến mời nhiều nhà toán học và toán học ứng dụng có uy tín quốc tế đến làm việc tại VIASM, trực tiếp tham gia các hoạt động nghiên cứu, giảng dạy và bồi dưỡng tài năng toán học. Đây được xem là một trong những chương trình trọng điểm nhằm hiện thực hóa mục tiêu đưa VIASM trở thành trung tâm nghiên cứu toán học có uy tín trong khu vực và từng bước khẳng định vị thế của toán học Việt Nam trên trường quốc tế.

Hè năm 2026, có 07 nhà Toán học và Toán ứng dụng hàng đầu là người Việt Nam ở nước ngoài nhận lời tham gia Chương trình học giả Hội tụ đã về làm việc tại VIASM 2-3 tháng/năm và liên tục trong vòng 3 năm để trực tiếp tham gia vào các hoạt động đào tạo tài năng Toán học của Chương trình (xem danh sách Học giả Hội tụ).