Chiều ngày 09/2/2026, tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM) phối hợp cùng Ban Cơ yếu Chính phủ đã tổ chức Hội thảo Giới thiệu thuật toán chữ ký số kháng lượng tử VN-PQsign của Ban Cơ yếu Chính phủ và Lễ ra mắt Phòng Nghiên cứu Mật mã tiên tiến. Sự kiện giới thiệu một số kết quả quan trọng về mật mã hậu lượng tử và tiêu chuẩn bảo mật quốc tế. Sự kiện này là một trong những hoạt động cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW về khoa học công nghệ, đổi mới và sáng tạo. 

Sự kiện có sự tham dự của gần 100 đại biểu và khách mời: Ông Đỗ Công Anh - Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số - Cơ yếu, Văn phòng Trung ương Đảng; Thiếu tướng Hồ Văn Hương, Phó Trưởng Ban Cơ yếu Chính phủ; GS. Ngô Bảo Châu, Giám đốc khoa học VIASM; Ông Trần Quốc Cường, Vụ trưởng Vụ KHXHNV&TN - Bộ Khoa học và Công nghệ; GS. Vũ Hoàng Linh, Chủ tịch Hội Toán học Việt Nam; Ông Harout Baghamian, Phó Đại sứ, Đại sứ quán Israel; Ông Nguyễn Trọng Khang, Tổng Giám đốc MK Group; Ông Nguyễn Quốc Toàn, Viện trưởng, Viện Khoa học - Công nghệ mật mã; PGS. Lê Minh Hà, Giám đốc điều hành VIASM và đại diện Lãnh đạo các khoa/viện/trung tâm, các đơn vị đối tác, các nhà khoa học là thành viên Hội đồng Khoa học cộng tác viên lâu dài, các Nghiên cứu viên đang làm việc tại VIASM, các cán bộ của Ban Cơ yếu Chính phủ, Viện Khoa học Công nghệ Mật mã, Học viện Kỹ thuật Mật mã và đặc biệt là các nhà khoa học, các nhà Toán học trong cả nước tham dự trực tiếp và trực tuyến. 

PGS. Lê Minh Hà, Giám đốc điều hành VIASM chủ trì phiên Hội thảo

Ông Nguyễn Quốc Toàn, Viện trưởng, Viện Khoa học - Công nghệ mật mã trình bày về thuật toán chữ ký số kháng lượng tử VN-PQsign của Ban Cơ yếu Chính phủ

Trong bối cảnh kỷ nguyên điện toán lượng tử có thể "vô hiệu hóa" một số thuật toán mật mã, Ban Cơ yếu Chính phủ đã chủ động xây dựng chiến lược ứng phó từ sớm, từ xa. Tại hội thảo, nhóm nghiên cứu thuộc Viện Khoa học - Công nghệ mật mã, Ban Cơ yếu Chính phủ đã giới thiệu thuật toán chữ ký số hậu lượng tử với tên gọi VN-PQSign, sử dụng cấu trúc thuật toán dựa trên nền tảng hàm băm (hash-based) - một cách tiếp cận ưu tiên tính an toàn, tin cậy, bền vững cao, và là một lựa chọn thông dụng trên thế giới cho các thuật toán hậu lượng tử.

Song song với các bước tiến về mật mã hậu lượng tử, doanh nghiệp công nghệ Việt là MK Smart (thành viên MK Group) cũng đã tạo nên bước ngoặt mang tính chiến lược trên thị trường quốc tế. Sản phẩm Lotus GovID của MK Smart đã đạt chứng chỉ Common Criteria (CC) mức EAL 5+ theo quyết định BOE-A-2026-1037.

Đây là minh chứng cho việc Việt Nam hoàn toàn làm chủ từ hệ điều hành (Lotus OS) đến chứng chỉ bảo mật, không phụ thuộc vào chip ngoại, hiện thực hóa chiến lược tự chủ công nghệ Make in Vietnam. Nhờ Thỏa thuận chung (CCRA), chứng chỉ này được công nhận tại hơn 30 quốc gia, trong đó có những cường quốc như Mỹ, Anh, Đức, Nhật Bản... giúp MK Smart có thể cạnh tranh với các công ty bảo mật khác trên toàn cầu. 

Ông Nguyễn Trọng Khang, Tổng Giám đốc MK Group trao đổi trong phần thảo luận về Chứng chỉ Common Criteria (CC) mức EAL 5+ của Lotus GovID 

Đặc biệt tại sự kiện này, Ban Cơ yếu Chính phủ và Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM) đã chính thức ra mắt Phòng Nghiên cứu Mật mã tiên tiến (Advanced Cryptography Research Lab - ACR Lab) phối hợp giữa hai đơn vị, sau nhiều năm hai bên đã phối hợp triển khai nhiều hoạt động trong nghiên cứu khoa học và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao về khoa học mật mã rất hiệu quả. Đây là một "mắt xích" quan trọng trong các hoạt động nghiên cứu - phát triển - ứng dụng, chuyển hóa tri thức toán học đỉnh cao thành "lá chắn" bảo vệ hạ tầng số quốc gia. Các thành viên chủ chốt của ACR Lab bao gồm 10 người đến từ Viện Khoa học Công nghệ Mật mã, Học viện Kỹ thuật Mật mã, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên - ĐHQG Hà Nội và sẽ tiếp tục mở rộng với mục tiêu là cầu nối đẩy mạnh nghiên cứu về khoa học mật mã ở các trường Đại học, Viện nghiên cứu ở Việt Nam. Nhân sự của phòng thí nghiệm bao gồm: 

1) Ban cố vấn khoa học: 

• GS. Phan Dương Hiệu (Đại học Telecom Paris, Pháp);
• TS. Nguyễn Quốc Toàn (Viện trưởng, Viện KH-CN MM);
• TS. Hoàng Văn Thức (Giám đốc Học viện KTMM).

2) Nhóm nghiên cứu:

• PGS. Lê Minh Hà (Giám đốc điều hành VIASM, Trưởng lab);
• TS. Đỗ Xuân Thành (Viện KH-CNMM, Đồng Trưởng lab);
• TS. Mạc Đăng Trường (Trường ĐHKHTN, ĐHQGHN);
• TS. Vũ Quốc Huy (Pôle Universitaire Léonard de Vinci, Pháp);
• TS. Lê Quốc Huy (Trường Đại học Tân Tạo);
• ThS. Đỗ Đại Chí (Viện KH-CNMM);
• ThS. Hoàng Đình Linh (Viện KH-CNMM).

Đặc biệt, GS. Phan Dương Hiệu (Đại học Telecom Paris), cộng tác viên lâu dài của Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán, đã nhận lời là Cố vấn Khoa học của ACR Lab. Cùng với sự hỗ trợ của đông đảo cộng đồng các nhà khoa học mật mã là người Việt Nam ở nước ngoài, ACR Lab cũng sẽ đóng vai trò kết nối giữa cộng đồng các nhà khoa học mật mã trong và ngoài nước, đẩy mạnh hợp tác quốc tế, nâng cao chất lượng nghiên cứu và đào tạo về khoa học mật mã ở Việt Nam.

Tập thể các thành viên của ACR Lab chụp ảnh lưu niệm cùng GS. Ngô Bảo Châu, Ông Hồ Quốc Hương và Ông Nguyễn Trọng Khang 

Phan Dương Hiệu (Đại học Telecom Paris) Cố vấn khoa học của ACR Lab phát biểu tại Lễ ra mặt ACR Lab

Ngô Bảo Châu, Giám đốc khoa học VIASM phát biểu và trao đổi ý nghĩa của ACR Lab đối với sự phát triển của ngành mật mã ở Việt Nam

Từ nhiều năm nay, cộng đồng Toán học Việt Nam đã rất tích cực, chủ động phối hợp cùng Ban Cơ yếu Chính phủ trong nghiên cứu và ứng dụng. Đặc biệt, với sự ra đời của Viện Nghiên cứu cao cấp về toán, nhiều hoạt động khoa học trong lĩnh vực mật mã quy mô và uy tín lớn đã được tổ chức. Trong chương trình trọng điểm quốc gia phát triển Toán học giai đoạn 2021-2030, mật mã và an toàn thông tin là một trong năm lĩnh vực ứng dụng toán học được ưu tiên phát triển. Ban Cơ yếu Chính phủ đánh giá rất cao sự đồng hành của Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán trong suốt thời gian qua và đặc biệt từ thời điểm này khi triển khai ACR Lab.  

Một số hình ảnh tại sự kiện: